Ырыалар

Айсен Николаев Саха сирин Бырабыыталыстыбатын салалтатын кытта пленарнай мунньаҕы ыытта

Бэнидиэнньиккэ Айсен Николаев эрэгийиэн Бырабыыталыстыбатын салалтатын кытта  пленарнай мунньаҕы ыытта. Ону тэҥэ кэккэ федеральнай сокуоннар илии баттаммыттарын иһитиннэрдэ. “Итилэртэн дьоһун суолталаахтара – физическэй сирэйдэр дохуоттарыгар нолуокка (НДФЛ) прогрессивнай шкаланы киллэрии, дьиэ кэргэҥҥэ нолуогу төннөрүү уонна сорох нолуоктар ыстаапкаларын хаттаан көрүүгэ нолуок реформатын туһунан сокуон буолла.  Саха сиригэр оробуочай сырыытын түмүктэринэн  Арассыыйа Бэрэсидьиэнин Владимир Владимирович Путин …

Айсен Николаев Саха сирин Бырабыыталыстыбатын салалтатын кытта пленарнай мунньаҕы ыытта Читать полностью »

«Өбүгэ үгэһин сөргүтэн». Мытаахха туризм күүскэ сайдар

Горнай улууһугар Мытаахха ыытыллар «Өбүгэ үгэһин сөргүтэн» болҕомтону тардар бырайыак. Бу бырайыагы иккис төгүлүн «Мытаах музей-галерея» МБТ үлэһиттэрэ,  СӨ култууратын туйгуннара,»Горнай улууһун сайдыытыгар киллэрбит кылааттарын иһин» бэлиэ хаһаайыттара —  дириэктэр Артур Николаевич Егоров, научнай сотрудник Лидия Семеновна Григорьева, СӨ ТХ үтүөлээх үлэһитэ Серафим Серафимович Григорьев ситиһиилээхтик тэрийэн ыыттылар, дьон-сэргэ махталын ылыахтарын ыллылар. Тэрээһин туһунан А.Н.Егоров …

«Өбүгэ үгэһин сөргүтэн». Мытаахха туризм күүскэ сайдар Читать полностью »

Абитуриент: ыксаабакка, барытын билэн баран…

Бу күннэртэн саҕалаан өрөспүүбүлүкэ үрдүнэн үрдүк, орто анал үөрэхтэргэ докумуону тутуу  бара турар. Онон хас биирдии үөрэх куорпуһугар  докумуоннары туттарыы, университеты кытта билсии үгэнэ. Ол курдук, ХИФУ-га үөрэххэ туттарсыы  бэс ыйын 20 күнүттэн саҕаламмыта. Университет сүрүн куорпуһугар абитуриен­нары кытары үлэ тэрээһиннээхтик ыытыллар. Киирээти кытта волонтердуур устудьуон­нар туттарса кэлбиттэри, төрөппүттэри көрсөллөр. Кинилэргэ университет хайысхаларын туһунан кэпсииллэр, …

Абитуриент: ыксаабакка, барытын билэн баран… Читать полностью »

Константин Иванов: “Ат кыаҕа уонна киһи толкуйа, дьулуура кыайыыга аҕалаллар”

Туймаада ыһыаҕар өр сыллаах үлэлэрэ чыпчаалга сирдээн, кыайыыны аҕалбыт холобурдар үгүс дьону үөрдүбүттэрэ, кынаттаабыттара. “Дыгын оонньууларыгар” уон сыл кыттыбыт Таас Боотур кыайыыта биир чаҕылхай холобур буолар. Маны тэҥэ, Ил Дархан Кубогын бирииһигэр ат сүүрдүүгэ кыайбыт Константин Иванов кыайыыта – эмиэ отуттан тахса сыллаах сыралаах үлэ үтүө түмүгэ. Үс ини-бии сүүрдээччилэр Кини бииргэ төрөөбүт бырааттара Иннокентий …

Константин Иванов: “Ат кыаҕа уонна киһи толкуйа, дьулуура кыайыыга аҕалаллар” Читать полностью »

Таптал, эрэл кууспут дьоллоох ыала

Бары өттүнэн толору ыаллары Үөһээ Айыылар бэйэлэрэ олохторун холбоон, дьылҕаларын ситимнээн ыыталлар дииллэрэ оруннаах курдук. Ол ону “Саха сирэ” хаһыат “Дьиэ кэргэнинэн ыллыыбыт” куонкуруһун кыайыылаах­тара Алексей уонна Ксения Вензеллэр бигэргэтэллэр. Айар дьиэ кэргэн аҕата Өймөкөөн улууһун Сордоҥнооҕуттан төрүттээх. Алексей Петрович Горнай улууһун Маҥаны нэһилиэгин сынньалаҥ киинин салайааччыта, ыал ийэтэ Ксения Анатольевна олох­тоох орто оскуолаҕа педагог-бибилэтиэкэр. …

Таптал, эрэл кууспут дьоллоох ыала Читать полностью »

Ойуур баһаарын бохсууга 300-чэкэ «Якутлесресурс» үлэһитэ тардылынна

От ыйын 14 күнүнээҕи туругунан ойуур баһаарын бохсууга «Якутлесресурс» 297  үлэһитэ уонна 59 тиэхиньикэ үлэлиир. Кинилэр күүстэринэн 12 улууска 30 ойуур баһаарын умуруорууга үлэлэр  ыытыллаллар. Саха сиригэр от ыйын 13 күнүнээҕи дааннайынан, ойуур баһаарын умуруорууга барыта 1 725 киһи уонна 137 тиэхиньикэ үлэлиир, ону кытта 6 салгын суудуната уонна 5 бөртөлүөт туһаныллар. Саха сиригэр федеральнай …

Ойуур баһаарын бохсууга 300-чэкэ «Якутлесресурс» үлэһитэ тардылынна Читать полностью »

Саха сирин үгүс улуустарынан +33°С кыраадыска диэри итийиэ

Өрөспүүбүлүкэ киин, соҕуруу улуустарынан арҕаа өттүгэр быстах ардах түһэрэ күүтүллэр. Хотугулуу-илин уонна Халыма-Индигиир улуустарынан кыралаан ардыаҕа, сорох сиринэн быстах ардах түһэрэ сабаҕаланар, хотугулуу-илин сөкүүндэҕэ 9-14 м/с түргэннээх тыаллаах, хоту муора кытылынан уонна этиҥнээх ардах кэмигэр сөкүүндэҕэ 15-20 м/с түргэннээх тыалырыа. Салгын температурата түүн +14+19 С, хоту +4+9 С, күнүс +28+33 С, арҕаа уонна соҕуруу буруолаах …

Саха сирин үгүс улуустарынан +33°С кыраадыска диэри итийиэ Читать полностью »

Тааттаҕа «Манчаары оонньууларын» култуурунай тэрээһиннэригэр бэлэмнэнии саҕаланна

Эһиил, 2025 сылга, «Манчаары оонньуулара» Таатта улууһугар ыытыллыахтара. Успуорт национальнай көрүҥнэригэр XXII Спартакиада сүрүн тэрээһиннэрэ номнуо торумнанан, бэлэмнэнии үлэтэ саҕаланна. Тэрийэр хамыыһыйаны СӨ Бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Сергей Местников салайар. Бу күннэргэ СӨ Култуура уонна духуобунай сайдыы миниистирэ Афанасий Ноев Таатта улууһун култуура салаатын салайааччытын Гаврил Вырдылины кытары көрсөн, Спартакиада култуурнай бырагырааматын кэпсэттэ. Оонньуу аһыллыытын уонна …

Тааттаҕа «Манчаары оонньууларын» култуурунай тэрээһиннэригэр бэлэмнэнии саҕаланна Читать полностью »

Чиирийэни индюктар, хаастар сэргэхситэллэр

От ыйын түбүктээх, куйаас күннэрэ сатыылаатылар. Оттооһуҥҥа биирдиилээн моой отчуттар кииртэлээн эрэллэр. Онон окко хайдах тахсан эрэллэрин көрө-истэ барыахпыт дии санаан баран, Горнай улууһун Маҕарас сэлиэнньэтин диэки айаннаатыбыт. Тыа хаһаайыстыбатын исписэлииһэ Алена Васильева этэринэн, манна билиҥҥитэ Л.Н.Прокопьева кэтэх хаһаайыстыбата ыраах оттуу барбыт. Атыттар киирээри бэлэмнэнэллэр, тиэхиньикэлэрин көрүнэллэр.   «Сайылыкпыт барахсан». Маҕараһы ааһан, Бэрдьи­гэстээх диэки барыыга айан …

Чиирийэни индюктар, хаастар сэргэхситэллэр Читать полностью »

Шанхайдааҕы түмсүү инники күөҥҥэ

Вашингтон бу күннэргэ НАТО тэриллибитэ 75 сыллаах үбүлүөйдээх сугулаанын ыытта. Тас дойдулар бэчээттэрэ НАТО оборуонаҕа үбүлээһинин өссө хаҥатар, дойдулары эйэлэһиннэрии туһунан тыл аҥаарын да ыһыктыбатылар диэн суруйаллар. Ити күөнүгэр Казахстаҥҥа Шанхайдааҕы бииргэ үлэлэһии түмсүүтүн мунньаҕа быдан умньааһыннаах буолла. ШОС аан дойдуга туох суолталааҕый? Шанхайдааҕы бииргэ үлэлэһии түмсүүтэ (Шанхайская организация сотрудничества) 1996 сыллаахтан саҕаланан баран, 2001-гэ тэриллибитэ. …

Шанхайдааҕы түмсүү инники күөҥҥэ Читать полностью »